Pierwsze obrazy były raczej płaskorzeźbami rytymi w drewnie bądź w kamieniu i tak choćby słowo sculptilia w starożytności tłumaczono. Obrazić to tyle co ociosać albo boleśniej – okaleczyć, bo o ile w tworzeniu obrazu chodzi na ogół o to, żeby oddać podobieństwo, to obrażanie jest bliższe karykatury. Dobywa którąś z marginalnych cech osoby prawdziwą bądź domniemaną i ją wyolbrzymia, co na ogół niewiele ma wspólnego z samymi zarzutami. Na przykład słowa rzucone pod nogi pieśniarki – jak ona może śpiewać z takimi nogami?

 

Obrażanie znajomych jest ryzykowne, bo szybko się ich traci, a nowych od tego nie przybywa. Inaczej jest z osobami nieznanymi, spotkanymi przypadkiem. Te obrazić łatwiej i raczej bez konsekwencji, jeśli się właściwie oceni fizyczne możliwości napotkanego, bo inaczej można oberwać w mordę, chociaż może się też zdarzyć, że obrażający trafi na fotel dentystyczny swojej ofiary nawet tego samego dnia.

 

Najłatwiej ze znanymi, których można obrazą dosięgnąć poprzez anonimowe wpisy na portalach i w mediach społecznościowych.

 

Mnie się z rzadka zdarza, że ktoś sugeruje, że nie powinienem pisać tego, co piszę, bo nie mam do tego kompetencji, ale wyraża to językiem, delikatnie mówiąc, nieporadnym i na żadne kompetencje nie wskazującym. Wprawdzie lata mi to z tyłu głowy nie powodując obrażeń, ale też myślę czasami, że intencją piszącego jest, żebym z tego powodu odczuwał przykrość i ktoś tym sposobem zaspokaja swoje deficyty duchowe. Sam prawdopodobnie pisać nie próbował i być może to, co napisał specjalnie dla mnie, było jego debiutem, więc raczej dla niego nie byłem konkurentem.

 

Ale tym bardziej nie jest konkurentem dla swoich polskich hejterów Robert Lewandowski, bo najlepszy piłkarz klasy światowej, jakiego polska ziemia wydała, jest poza ich zasięgiem. A jednak wiernie mu towarzyszą przez lata swoją bezprzykładną niechęcią, cieszą się, jak bramki nie strzeli, co się rzadko zdarza, a jak strzeli odmawiają mu zasług, twierdzą, że żadna to zasługa, bo piłkę mu partnerzy na tacy podali. Mam wrażenie, że w kraju jest ich więcej, niż ma reszta świata, ale wątpliwy to powód do chwały.

 

Krzysztof Daukszewicz opowiadał, jak lata temu wyszedł z domu z szerokim uśmiechem na twarzy i sąsiad go zapytał, z czego tak się cieszy. Wyjaśnił, że przed chwilą ogłoszono, że Szymborska dostała nagrodę Nobla.

 

– A z czego, panie Krzysiu? Kiedy się dowiedział, pokiwał smętnie głową i wymamrotał: - Szkoda, że nie z chemii.

 

Kibicowanie rodakom jest kompensacyjne, zastępcze i wybiórcze. My wygraliśmy! Ale jak przegrywają i zawodu winni, to już nie my tylko oni, z którymi się nie identyfikujemy.

 

Ma to też drugą ponurą twarz, bo niektórym trudno się identyfikować z cudzym sukcesem, a szczególnie z cudzymi pieniędzmi, które oczywiście nie są dla nich dostępne. Świat jest pełen nierówności, ale są wśród nich i takie, które sami powodujemy swoją fascynacją sportem. Zawodnicy najpopularniejszych dyscyplin nie zarabialiby tyle, gdybyśmy nie płacili za to, że chcemy ich zmagania oglądać.

 

Obrażanie indywidualne jest przypadłością dość podłą, ale jeszcze gorszą wersją jest jego wersja instytucjonalna, która grzeszną słabość do zawiści wykorzystuje. Jeśli biorą się do tej roboty politycy, to po to, żeby dzielić i tym sposobem rządzić.

 

Niestety, chętni do niechęci wobec bliskich zawsze się znajdą w naszym kraju, gdzie miłość bliźniego jest uznawana za ewangeliczną cnotę.

 

Jerzy Niemczuk