W dniu dzisiejszym prezentujemy unikatowy stary druk z 1666 r. wydany w Tortona we Włoszech, autorstwa Paolo Maria Terzago, lekarza z Mediolanu. Przedstawia zbiory słynnego „Musaeum Septalianum” tzw. „Wunderkammer” (komnaty cudów, gabinetu osobliwości) należącego do Manfredo Settala urodzonego w 1600 r. kanonika bazyliki San Nazaro w Mediolanie. Manfredo pochodził ze znanego włoskiego rodu, wywodzącego się z V w., jego ojciec Ludovico Settala, lekarz z zawodu, zasłynął podczas zwalczania epidemii dżumy w Mediolanie w 1576 r. oraz w latach 1628-1630.
Kolekcja liczyła ponad 3000 eksponatów podzielonych na 3 główne kategorie: Naturalia, czyli obiekty naturalne (zwierzęta, rośliny, minerały), Artificialia, czyli wytwory człowieka i Curiosa, czyli wszystko, co może intrygować lub zadziwiać. Manfredo był również konstruktorem licznych instrumentów mechanicznych, w swoim laboratorium budował m.in. paraboliczne lustra i precyzyjne instrumenty optyczne.
Przed opublikowaniem katalogu powierzył młodym malarzom mediolańskim zadanie odtworzenia wszystkich obiektów w „Muzeum” z rysunkami i obrazami. Powstało w ten sposób 7-tomowe dzieło. Do naszych czasów zachowało się 5 z nich przechowywanych w Bibliotece Ambrosiana w Mediolanie.
Katalog podzielony został na 67 rozdziałów, zawiera szczegółowe informacje na temat zawartości galerii. W skład kolekcji wchodziły m.in. lustra do anamorfozy, lunety, zegary, przyrządy matematyczne, koralowce, kryształy, skamieliny, minerały, rzadkie zwierzęta i rośliny, mumie, chińska porcelana, dzieła europejskich i indyjskich artystów, łuki, kołczany i kusze, numizmaty, różne balsamy, sole i ekstrakty, oleje do lamp, przyrządy i urządzenia autorstwa Manfredo Settala oraz opis części księgozbioru z nazwiskami autorów.
Na uwagę zasługuje grawerunek wykonany przez Cesare Fiori, ukazujący aranżację oraz wnętrze „Muzeum” w Palazzo Settala w Via Pantano w Mediolanie gdzie Manfredo Settala gromadził i prezentował przyjezdnym swoje zbiory.
Manfredo Settala zmarł 5 lutego 1680 r. został pochowany w San Nazaro. Po jego śmierci zbiory „Muzeum”, zgodnie z testamentem, trafiły pod opiekę jego brata Carlo Settala, biskupa Tortony, w 1682 r. - do Frencesco Settala, kanonika San Nazaro, a od 1751 r. do Biblioteki Ambrosiana w Mediolanie. W 1970 r. obiekty z kolekcji zostały sprzedane do Muzeum Historii Naturalnej w Mediolanie oraz Muzeum Sztuki Użytkowej zamku Sforzów w Mediolanie.
Dodatkową ciekawostką jest to, że praktycznie nie da się obecnie ustalić, jaką drogę pokonał ten starodruk, by trafić do Szczytna. Wiadomo jedynie, że znajdował się w muzealnych zbiorach w czasie, gdy Szczytno było jeszcze pruskim Ortelsburgiem.
Mariusz Nowak, Muzeum Mazurskie w Szczytnie

Czy mini 2se
Tomasz
2026-07-22 13:19:12
ciekawe jak by było w drugą stronę
Renat
2026-07-21 22:02:25
Oni nigdy nie zrozumieją tego, że im bardziej obrażają i pogardzają ludźmi o odmiennych poglądach, im bardziej się wywyższają, uznają się za elity z prawem do dystrybucji szacunku, tym bardziej stają się śmieszni i żałośni.
Szczery Demokrata
2026-07-21 08:19:48
Przecież ten człowiek sam kieruje się nienawiścią do ludzi niepodzielających jego poglądów.
Szczery Demokrata
2026-07-21 06:41:12
Pod wplywem alkoholu moze i nie ale glupoty na pewno. Chcial trafic do mediow to cel osiagnal. Byc moze nawet zaimponowal innym glupolom
Jan
2026-07-21 04:35:38
to jest patologia nienomalnych ludzi do psychiatryka
ollsza
2026-07-20 21:30:22
Ble ble ble...skąd się autorze urwałeś, że takie \"mądrości \" głosisz
Uglybert
2026-07-20 19:35:01
strasznie tendencyjny, krzywdzący artykuł, coraz gorszych wybieracie felietonistów, a szkoda
jędrek
2026-07-20 15:21:51
to jest zboczenstwo nawet zwierzeta nie akceptujaLBGT
bansy
2026-07-20 13:09:03
Zauważyliśmy, że w niektórych miejscach, np w gminie Świętajno, remontowo jakiś czas temu takie kanały i po remoncie wszystkie wyschły paradoksalnie, np. w Bystrzu.
Anonim
2026-07-20 12:08:18