Niewiele wiadomo o wiejskich ośrodkach stolarskich, które zajmowały się wyrobem ludowych mebli na Mazurach. Wiadomo jednak, że ich szczytowy rozwój przypada na I poł. XIX w. Mazurskie skrzynie wyrabiano najczęściej z drewna sosnowego lub dębowego i bogato ozdabiano malowanymi ornamentami o motywach roślinnych lub figuralnych.
Dawniej skrzynia była najważniejszym elementem posagu panny młodej. Skrzynie, zamykane na kuty zamek, oprócz odzieży świątecznej, bielizny pościelowej, kuchennej, zawierały też obrusy oraz inne tkaniny dekoracyjne. W górnej części ścianki bocznej znajdowała się mała skrzynka zamykana wieczkiem „przytworkiem”, w której trzymano cenne przedmioty np. pamiątki rodzinne, Kancjonał, dokumenty oraz pieniądze.
Dziewczęta pochodzące z biedniejszych rodzin wiejskich w trakcie pracy w gospodarstwach u okolicznych „majentkarzy” potocznie nazywanych „gburami” zbierały posag. Taki był zwyczaj, że nawet najbiedniejsza z dziewcząt, gdy chciała wyjść za mąż, musiała mieć coś własnego. Na jej skromne wiano, pozyskane podczas służby, składały się między innymi pióra na pierzynę i wsypę, lniane płótno na koszule, ręczniki, obrus oraz trochę pieniędzy.
Prezentowana na zdjęciu mazurska skrzynia malowana z 1841 roku pochodzi z Szyman Dużych. Zrobiona jest z drewna sosnowego z łączeniami kątowymi w jaskółczy ogon. Lico skrzyni rozdzielone dwoma niebieskimi polami z rzadko spotykanym motywem figuralnym przedstawiającym dwie kobiety, otoczone wokół kwiatami na brązowym tle. Na wieku skrzyni powtórzony podział lica na dwa niebieskie pola otoczone motywem kwiatowym. Ten eksponat dowodzi dużych zdolności rzemieślniczych dawnych stolarzy.
U schyłku XIX w., moda na skrzynie malowane zaczęła mijać. Wówczas większą popularnością zaczęły się cieszyć skrzynie mazerowane oraz kufry.
Mariusz Nowak
Eksponat jest do obejrzenia w Muzeum Mazurskim w Szczytnie.
Brawo WRÓBEL!!!
P2ST
2026-05-04 22:38:57
Gdzie znaleźć nowy rozkład jazdy zkmszczytno
2026-05-04 20:51:10
Tak patrzebinpatrze, że kiedyś jak miały być remonty ulic to po prostu był jakiś wykaż i było git. Przecież to są normalne zadania samorządowe do zrobienia. Nikt nikomu laski nie robi że remontuje się chodniki. Ale nie. Dziś to trzeba co chwilę pokazać burmistrza Ocha, jak gdyby on sam to osobiście robił. Przecież to burmistrz zapewne robi wyliczenia, plany i nie ma do tego żadnych wydziałów w ratuszu. Taka propaganda co artykuł, że szok. To Mańkowskiego tak nie promowano z też robiono i remonty itp. Dziś jakiś głupi park się lekko ogarnie na osiedlu i potem robo się jego uroczyste otwarcie. Młodsi nie pamiętają Polskiej Kroniki Filmowej. Ta sama idea widzę, se cały czas przyświeca pewnym wladzom
Romek
2026-05-01 19:42:00
Jeszcze żeby pompa zabytkowa wróciła na cmentarz komunalny.
Nikodem.
2026-05-01 10:56:03
To Slalomucha zepsuł! Chce uzyskać większościowy pakiet udziałów w tężni!
Kamil
2026-04-29 21:20:41
Ktoś tu napisał, że Kazik stracił w jego oczach. No może w oczach innych zyskał? A może Kazika to nie obchodzi co kto o nim myśli bo myśli po swojemu a nie tak jak każdy sobie by chciał? Więcej empatii w komentarzach i nie poczuwania się jako elita...
Bartek
2026-04-27 12:07:00
Kazik straciłeś w moich oczach po ostatnim wywiadzie i nie tylko w moich. Żyj sobie dalej w Hiszpanii. Mniejsze zło...? Zabawne.
Na starość zwariował
2026-04-26 13:06:22
Poziom zarządzania systemem PODSTAWOWEJ opieki zdrowotnej sięgnął dna! Starosta nie zapewnia mieszkańcom najważniejszej potrzeby. Nie ma kasy na dyżur apteki, ale jest na podwyżki wynagrodzeń. Folwark zwierzęcy Orwella! Niesamowicie pomocni sobie, nie ludziom!
Ja
2026-04-25 22:31:24
Zdzisław Zioło niekompetentny juror wg mnie. Nieprzygotowany do oceniania młodych, nie potrafi dobrać słów w ocenie, raniąc delikatne, wrażliwe osoby.
Ja
2026-04-25 19:57:51
Emil i Mieszkaniec mają rację, jeszcze nikt nie poznał zasad działania zakładu a już wielki krzyk się robi! Taki zakład to rozwój miejscowości i niezależności młodych mieszkańców .
Olo
2026-04-25 08:52:04